Jeśli słuchasz tego podcastu w czasie rzeczywistym, czyli mniej więcej na początku listopada, to pewnie ten temat wyda ci się dosyć aktualny. Bo czas, który mamy na początku listopada w Polsce jest specjalnym, specyficznym czasem. Nie wiem, czy wiesz już o co mi chodzi, o jaki dokładnie czas mi chodzi, o jakim dniu mówię. Oczywiście mówię o pierwszym listopada. Pierwszego listopada w Polsce mamy Dzień Wszystkich Świętych. Dzień Wszystkich Świętych to szczególny dzień w Polsce, bo bardzo często nawet jeśli nie jesteśmy bardzo religijni to mimo wszystko odwiedzamy cmentarze. Na cmentarzu zapalamy znicze i kładziemy kwiatki, zanosimy kwiatki. Najczęściej są to chryzantemy. Potem te cmentarze wyglądają bardzo ładnie, bo są oświetlone i pełne świeżych kwiatów. Nie wiem, czy miałaś / miałeś już okazję zobaczyć taki cmentarz w Polsce na początku listopada, ale jest to szczególny widok. Może nie jest to zbyt radosny temat, ale dzisiaj chciałabym opowiedzieć ci o jednym cmentarzu. O cmentarzu chyba najbardziej znanym jeśli nie w całej Polsce, to na pewno w Warszawie: o Powązkach. Ale zanim zaczniemy jeszcze się przedstawię, jeśli jeszcze mnie nie znasz to mam na imię Ania, jestem nauczycielką języka polskiego jako obcego, a to jest Płynnie po polsku, kanał i podcast dla osób, które uczą się języka polskiego. Pamiętaj, że ten podcast możesz wysłuchać na różnych platformach, między innymi takich jak Spotify czy Google Podcasts, ale znajdziesz go też na moim kanale na YouTubie razem z napisami po polsku i po angielsku. Jeśli napisy ci nie wystarczają, to pamiętaj, że na mojej stronie internetowej plynniepopolsku.pl zawsze jest transkrypcja do moich podcastów. A jeśli chcesz jeszcze więcej, to pamiętaj, że od niedawna mam Patreona, możesz zapisać się do mojego Patreona, wybrać swój próg subskrypcyjny, są trzy progi subskrypcyjne do wyboru, na każdym z nich dostajesz do każdego podcastu i do każdego filmiku dodatkowe ćwiczenia i listy słówek w pdfie. A na wyższych progach subskrypcyjnych masz nawet dodatkowe podcasty i dodatkowe filmiki. Koniecznie zajrzyj na Patreona, a my zaczynamy podcast.

Tak jak już powiedziałam, Powązki to chyba najbardziej znany cmentarz katolicki, jeśli nie w całej Polsce, to na pewno w Warszawie. Został on założony w 1790 orku, czyli pod koniec XVIII wieku, a projekt tego cmentarza przygotował Dominik Merlini. Dominik Merlini to był architekt ostatniego króla Polski, czyli Stanisława Augusta Poniatowskiego. Początkowo teren cmentarza miał tylko 2,5 mniej więcej hektara. Teraz ten teren to aż 44 hektary, czyli tyle co państwo Watykan. Więc możecie wyobrazić sobie powierzchnię tego cmentarza. Polecam wam też zerknąć na mapę przy okazji słuchania tego podcastu, wpisać „Powązki Warszawa”, żeby zobaczyć mniej więcej w jakiej części Warszawy są Powązki i jak to wygląda w rzeczywistości. Powązki są równocześnie też najstarszym cmentarzem Warszawy. Powązki to nie jest jednak cmentarz dla wszystkich. Na Powązkach chowa się wybitnych Polaków. Wybitnych Polaków w każdej dziedzinie, to są artyści, ale to są też politycy, też działacze społeczni, więc naprawdę wszyscy, którzy w jakiś sposób zasłużyli się dla kraju. Bardzo często są to też rodziny osób, które zasłużyły się dla kraju. Przykładowo na Powązkach znajdziecie grób rodziców Fryderyka Chopina.

Warto jednak też wspomnieć o tym, że Powązki dzielą się na dwa cmentarze, na dwa główne cmentarze w każdym razie: wyróżniamy szczególnie Cmentarz Stare Powązki, czyli Cmentarz Powązkowski inaczej i poza tym wyróżniamy Cmentarz Wojskowy. Na Cmentarzu Wojskowym, tak jak sama nazwa wskazuje, znajdziecie groby osób, które w jakiś sposób zasłużyły się w walce Polsce. Na przykład wszyscy żołnierze, którzy brali udział w powstaniach i w wojnach od połowy XIX wieku, ale też harcerze, którzy brali udział w wojnie, na przykład drugiej wojnie światowej. Natomiast na Cmentarzu Powązkowskim, czyli na Starych Powązkach, czyli tym głównym, pierwszym cmentarzu, bo był to ten pierwszy cmentarz, tam znajdziecie tak ja powiedziałam, wybitnych pisarzy, artystów, ale też uczonych, polityków i tak dalej. Powązki to miejsce szczególne, bo nawet jeśli nie mamy tam pochowanej rodziny, czy bliskich nam osób, to są to osoby, które znamy, bo są to wybitni Polacy, więc słyszeliśmy o nich bardzo często. I wielu Polaków ma taką tradycję, że… wielu Warszawiaków w każdym razie, bo patrzę z perspektywy Warszawy. Wielu Warszawiaków ma taką tradycję, że pierwszego listopada idzie na Powązki. Idzie na spacer albo zapalić znicz na którymś z grobów tak po prostu. Pamiętam, że w moim liceum mieliśmy taką tradycję. Uczyłam się w liceum w Warszawie, do którego chodzili harcerze, którzy brali udział w drugiej wojnie światowej. Dlatego mieliśmy taką tradycję, że na początku listopada znajdowaliśmy zawsze dzień, żeby pojechać grupą na cmentarz i zapalić znicze, złożyć kwiaty na grobach tych osób, które chodziły do naszego liceum – których oczywiście nie znaliśmy, bo było to bardzo, bardzo dawno temu, to była druga wojna światowa.

Powązki mają też swoją inną tradycję, a raczej Warszawiacy mają tradycję na Powązkach, jest to kwesta. Kwesta to inaczej zbiórka pieniędzy po polsku. I co roku organizuje się taką kwestę na Powązkach, której celem jest ratowanie zabytkowych nagrobków.

Tak jak powiedziałam, powierzchnia tego starego cmentarza, czyli tych głównych Powązek, to 44 hektary, czyli tyle co całe państwo Watykan. Stąd też możecie wyobrazić sobie, że na Powązkach jest pochowanych bardzo, bardzo dużo osób. Jest to tak dużo osób, że w Internecie możecie znaleźć coś takiego jak wyszukiwarkę cmentarną. Wyszukiwarka cmentarna polega na tym, że jeśli chcecie wyszukać grób osoby, którą się interesujecie, osoby, której grób chcecie zobaczyć, to możecie sprawdzić, gdzie ten grób się znajduje. Myślę, że to jest bardzo praktyczne, bo często mi nawet, kiedy byłam już na Powązkach, wydawało mi się, że pamiętałam, gdzie są pochowane które osoby, ale kiedy wracałam na Powązki, to uświadamiałam sobie, że niczego już nie pamiętam. Oczywiście groby też dochodzą, są nowe groby, więc to nie wygląda zawsze tak jak w naszej pamięci. Poza tym alejek jest tak bardzo dużo i grobów jest tam tak bardzo dużo, że trudno się odnaleźć. Dlatego jeśli macie wątpliwość, to polecam skorzystać z tej wyszukiwarki cmentarnej. Możecie też zapytać kogoś na miejscu, zwykle osoby, które opiekują się cmentarzem, wiedzą gdzie jest jaki grób.

Mam nadzieję, że ten temat był dla was ciekawy. Zanim skończę, to chciałabym powtórzyć jeszcze słownictwo, którego używałam przez cały ten podcast. Tak jak już się domyśliliście, cmentarz to miejsce, gdzie są osoby zmarłe, osoby, które już nie żyją. Na cmentarzu mamy groby: grób – liczba pojedyncza, groby – liczba mnoga. A na grobach pierwszego listopada stawiamy znicze – znicz to taka lampka, takie coś, gdzie wkładamy świeczkę i to się świeci. O osobach, które nie żyją, możemy powiedzieć „osoby zmarłe”. A jeśli chcemy powiedzieć, że osoby są w jakimś grobie, to mówimy „pochowane”. Ta osoba jest pochowana na tym cmentarzu. Pochować to znaczy złożyć do grobu po polsku. Bardzo smutne słownictwo dzisiaj, ale to też jest ważne słownictwo. Więc „pochować”. Ktoś jest pochowany. Na przykład: Leopold Staff, znany polski poeta, jest pochowany na Powązkach. Ważne słowo.

Bardzo dziękuję ci za wysłuchanie tego podcastu, mam nadzieję, że temat ci się podobał. Jeśli chcesz zwiedzić Powązki, to bardzo ci polecam. Bardzo polecam ci spacer na Powązkach, najbardziej polecam ci go właśnie w tym okresie listopadowym, bo tak jak mówię, jest to taka polska tradycja, więc dobrze zobaczyć ten cmentarz w tym okresie. Wtedy jest najwięcej zniczy, najwięcej świeżych kwiatów i najwięcej ludzi, których możemy na cmentarzu.

Jeszcze raz przypominam, że na YouTubie znajdziesz napisy po polsku i po angielsku do tego podcastu, a na mojej stronie internetowej całą transkrypcję do tego podcastu. I pamiętaj o moim Patreonie, gdzie możesz dostać też ćwiczenia i listy słówek do tego podcastu. Bardzo dziękuję ci za wysłuchanie jeszcze raz i do usłyszenia w kolejnym odcinku. Pa, pa!