{"id":2940,"date":"2022-09-22T14:33:20","date_gmt":"2022-09-22T12:33:20","guid":{"rendered":"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/2022\/09\/22\/2-czy-powinnismy-zburzyc-palac-kultury\/"},"modified":"2025-03-11T20:16:20","modified_gmt":"2025-03-11T19:16:20","slug":"2-czy-powinnismy-zburzyc-palac-kultury","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/pl\/2022\/09\/22\/2-czy-powinnismy-zburzyc-palac-kultury\/","title":{"rendered":"#2 Czy powinni\u015bmy zburzy\u0107 Pa\u0142ac Kultury?"},"content":{"rendered":"<div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-1 fusion-flex-container nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1248px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-0 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:0px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-audio fusion-audio-1 awb-playback-speed\" style=\"--awb-progress-color:var(--awb-color1);--awb-border-color:var(--awb-color1);--awb-background-color:rgba(0,0,0,0.65);--awb-max-width:100%;--awb-border-size:0;--awb-border-top-left-radius:0px;--awb-border-top-right-radius:0px;--awb-border-bottom-right-radius:0px;--awb-border-bottom-left-radius:0px;\"><audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-2940-1\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/podcast-palac-kultury_mixdown.mp3?_=1\" \/><a href=\"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/podcast-palac-kultury_mixdown.mp3\">https:\/\/plynniepopolsku.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/podcast-palac-kultury_mixdown.mp3<\/a><\/audio><\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-1\" style=\"--awb-content-alignment:justify;\"><\/p>\n<p><figure class=\"wp-block-audio\"><\/figure>\n<\/p>\n<p><p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u015bli interesujesz si\u0119 Polsk\u0105 i uczysz si\u0119 j\u0119zyka polskiego, to prawdopodobnie wiesz, co to jest Pa\u0142ac Kultury. Cz\u0119sto wiedz\u0105 to nawet osoby, kt\u00f3re polskiego si\u0119 nie ucz\u0105, bo nie ma co ukrywa\u0107, jest to znak rozpoznawczy Warszawy. Ale nie wszyscy zdaj\u0105 sobie spraw\u0119, \u017ce Warszawiacy bardzo nie lubi\u0105 tego znaku rozpoznawczego i dzisiaj wyja\u015bni\u0119 wam dlaczego. Je\u015bli jeszcze mnie nie znasz, to ja jestem Ania, jestem nauczycielk\u0105 j\u0119zyka polskiego jako obcego, a to jest P\u0142ynnie po polsku, podcast dla ucz\u0105cych si\u0119 j\u0119zyka polskiego jako obcego. Pami\u0119taj, \u017ce na mojej stronie internetowej plynniepopolsku.pl znajdziesz ca\u0142\u0105 transkrypcj\u0119 tego podcastu. Zaczynamy.     <\/p>\n<\/p>\n<p><p class=\"wp-block-paragraph\">Pa\u0142ac Kultury i Nauki to zabytek Warszawy. M\u00f3wi\u0119 &#8222;zabytek\", poniewa\u017c faktycznie od 2007 roku Pa\u0142ac Kultury mie\u015bci si\u0119 na li\u015bcie zabytk\u00f3w, jest w rejestrze zabytk\u00f3w. Pa\u0142ac Kultury ma 237 m wysoko\u015bci i a\u017c 42 pi\u0119tra. Oczywi\u015bcie najbardziej znany jest z tarasu widokowego, kt\u00f3ry znajduje si\u0119 na 30 pi\u0119trze, ale w Pa\u0142acu Kultury znajduj\u0105 si\u0119 te\u017c kina, teatry, kawiarnie, bary. Cz\u0119sto s\u0105 tam te\u017c organizowane r\u00f3\u017cne wydarzenia. Pa\u0142ac Kultury znajduje si\u0119 w samym centrum Warszawy, dos\u0142ownie naprzeciwko dworca centralnego. Pami\u0119tam, jak kiedy\u015b kto\u015b zapyta\u0142 mnie na dworcu centralnym gdzie jest Pa\u0142ac Kultury i by\u0142o to dosy\u0107 zabawne, poniewa\u017c byli\u015bmy obok Pa\u0142acu Kultury. Wi\u0119c dzisiaj odpowiadam wszystkim, Pa\u0142ac Kultury mie\u015bci si\u0119 w dzielnicy, kt\u00f3r\u0105 nazywamy \u015ar\u00f3dmie\u015bcie i jest to centrum Warszawy. Wi\u0119c je\u015bli chcecie zobaczy\u0107 Pa\u0142ac Kultury, to musicie wybra\u0107 ten autobus albo ten tramwaj, kt\u00f3ry zatrzymuje si\u0119 na przystanku &#8222;centrum\" albo &#8222;dworzec centralny\".        <\/p>\n<\/p>\n<p><p class=\"wp-block-paragraph\">To tyle je\u015bli chodzi o praktyczne informacje. Pa\u0142ac Kultury przez bardzo d\u0142ugi czas by\u0142 te\u017c najwy\u017cszym budynkiem w Warszawie i warto to o nim wiedzie\u0107. Z tego powodu wydawa\u0142 nam si\u0119 te\u017c bardzo wa\u017cny. Jednak ju\u017c nim nie jest. Nie tak dawno temu zosta\u0142 wybudowany Varso Tower, kt\u00f3ry ma 310 m wysoko\u015bci (przypomnijmy, \u017ce Pa\u0142ac Kultury mia\u0142 237 m wysoko\u015bci) i teraz to Varso Tower jest najwy\u017cszym budynkiem nie tylko w Warszawie, ale w ca\u0142ej Polsce. W Varso Tower te\u017c b\u0119dzie taras widokowy, ale jego otwarcie jest zaplanowane na 2023 rok.     <\/p>\n<\/p>\n<p><p class=\"wp-block-paragraph\">Pa\u0142ac Kultury nie jest ju\u017c wi\u0119c najwy\u017cszym budynkiem w stolicy. I co wi\u0119cej, nie pasuje on do architektury reszty centrum, do drapaczy chmur, kt\u00f3re stoj\u0105 obok niego. Warto zapami\u0119ta\u0107 to s\u0142owo, to wyra\u017cenie: drapacz chmur. Drapacz chmur to bardzo, bardzo wysoki wie\u017cowiec. I takie wie\u017cowce s\u0105 w\u0142a\u015bnie postawione obok Pa\u0142acu Kultury. Nie wiem, czy wiesz jak wygl\u0105da centrum Warszawy i czy wiesz, jak wygl\u0105da Pa\u0142ac Kultury. Je\u015bli nie, to polecam zobaczy\u0107 zdj\u0119cia w Internecie, \u017ceby wiedzie\u0107 o czym m\u00f3wi\u0119. Tak jak mo\u017cesz zobaczy\u0107, wszystkie wie\u017cowce obok s\u0105 wybudowane w nowoczesnym stylu, s\u0105 cz\u0119sto na przyk\u0142ad ca\u0142e przeszklone, a Pa\u0142ac Kultury zosta\u0142 wybudowany w stylu&#8230; socrealizmu pomieszanego z art deco. To te\u017c oczywi\u015bcie nie jest dziwne, bo jego budowa zacz\u0119\u0142a si\u0119 w 1952 roku, czyli w czasie, kiedy rz\u0105d w Polsce by\u0142 komunistyczny i zale\u017cny od ZSRR. Sam pomys\u0142 w og\u00f3le wybudowania Pa\u0142acu Kultury w Warszawie nale\u017ca\u0142 do samego Stalina. Dlatego te\u017c Pa\u0142ac by\u0142 oczywi\u015bcie wzorowany na moskiewskich budynkach, na architekturze Moskwy.          <\/p>\n<\/p>\n<p><p class=\"wp-block-paragraph\">Pewnie ju\u017c domy\u015blasz si\u0119, dlaczego warszawiacy nie podchodzili tak entuzjastycznie do projektu budowy ju\u017c od samego pocz\u0105tku&#8230; Ale o tym za chwil\u0119, na razie szybka powt\u00f3rka z historii.<\/p>\n<\/p>\n<p><p class=\"wp-block-paragraph\">Tak jak powiedzia\u0142am, budowa Pa\u0142acu zacz\u0119\u0142a si\u0119 w 1952 roku i trwa\u0142a a\u017c 1175 dni (tak, to sprawdzian z liczebnik\u00f3w i z matematyki jednocze\u015bnie). Prace zako\u0144czy\u0142y si\u0119 w 1955 roku, a przez ca\u0142y czas, przez ca\u0142y okres trwania budowy, trwa\u0142a jednocze\u015bnie akcja propagandowa. Ta propaganda mia\u0142a na celu pokazanie Polakom, \u017ce obywatele ZSRR chc\u0105 im pom\u00f3c, a Pa\u0142ac to dar dla Polski (dar to inne s\u0142owo na prezent, to synonim s\u0142owa prezent). Ale warszawiacy nie traktowali go jako dar. Dla warszawiak\u00f3w nie stanowi\u0142 on, nie by\u0142 on symbolem komunistycznej pot\u0119gi, a raczej [by\u0142] symbolem komunistycznego zniewolenia. Zniewolenie to taka sytuacja, kiedy nie mamy w pe\u0142ni wolno\u015bci. Podobno warszawiakom nie podoba\u0142a si\u0119 te\u017c architektura, styl Pa\u0142acu.        <\/p>\n<\/p>\n<p><p class=\"wp-block-paragraph\">Dzisiaj te\u017c Pa\u0142ac budzi takie same kontrowersje. Sam fakt, \u017ce zosta\u0142 wpisany do rejestru zabytk\u00f3w i jest traktowany jako zabytek, by\u0142 bardzo kontrowersyjny. Kiedy Konserwator Zabytk\u00f3w w Warszawie zdecydowa\u0142, \u017ce Pa\u0142ac b\u0119dzie w rejestrze zabytk\u00f3w, wiele wa\u017cnych os\u00f3b w pa\u0144stwie i artyst\u00f3w napisa\u0142o list\u0119 do prezydenta. Prosili, \u017ceby decyzja zosta\u0142a anulowana, bo Pa\u0142ac nie powinien by\u0107 traktowany jak zabytek. Na przyk\u0142ad pewien znany architekt profesor Lech Ko\u0142czy\u0144ski m\u00f3wi\u0142, \u017ce - tutaj cytat - &#8222;<em>Zabytki to s\u0105 przede wszystkim budynki, kt\u00f3re przedstawiaj\u0105 warto\u015bci kulturowe, historyczne. A co przedstawia Pa\u0142ac?\" <\/em>-<em>koniec <\/em>cytatu<em>. <\/em>Z drugiej strony by\u0142y te\u017c osoby, kt\u00f3re zgadza\u0142y si\u0119 z tym, \u017ce Pa\u0142ac Kultury to mimo wszystko zabytek. Argumentowa\u0142y to tym, \u017ce Pa\u0142ac stanowi cz\u0119\u015b\u0107 polskiej architektury z XX wieku, \u017ce stanowi cz\u0119\u015b\u0107 naszej historii i mimo \u017ce nie lubimy tej historii, to musimy j\u0105 zaakceptowa\u0107 i musimy zaakceptowa\u0107 to, \u017ce Pa\u0142ac jest wa\u017cnym elementem w architekturze Warszawy.     <\/p>\n<\/p>\n<p><p class=\"wp-block-paragraph\">S\u0105 te\u017c takie g\u0142osy, kt\u00f3re twierdz\u0105, \u017ce Pa\u0142ac trzeba po prostu wyburzy\u0107. Dyskusja na ten temat powraca co jaki\u015b czas. Ostatnio powr\u00f3ci\u0142a w\u0142a\u015bnie w tym roku po ataku Rosji na Ukrain\u0119. W\u00f3wczas Prezes Zwi\u0105zku Przedsi\u0119biorc\u00f3w i Pracodawc\u00f3w zaproponowa\u0142 na przyk\u0142ad, \u017ce na miejscu pa\u0142acu powinien powsta\u0107 park. Ale m\u00f3wili o tym wcze\u015bniej ju\u017c inni politycy. Na przyk\u0142ad poprzedni minister kultury w 2017 roku uzna\u0142, \u017ce nie ma nic przeciwko wyburzeniu Pa\u0142acu.     <\/p>\n<\/p>\n<p><p class=\"wp-block-paragraph\">Mog\u0142oby si\u0119 wydawa\u0107, \u017ce jest to dyskusja, kt\u00f3ra nigdy si\u0119 nie sko\u0144czy. I mam wra\u017cenie, \u017ce co jaki\u015b czas b\u0119d\u0105 pojawia\u0107 si\u0119 g\u0142osy z r\u00f3\u017cnych stron, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 apelowa\u0142y o zburzenie Pa\u0142acu. Tak naprawd\u0119 decyzj\u0119 nale\u017cy podj\u0105\u0107 do prezydenta Warszawy, bo Pa\u0142ac formalnie nale\u017cy do miasta Warszawy. Nie jest to wi\u0119c wykluczone, nie jest to niemo\u017cliwe, \u017ce b\u0119dzie taki prezydent Warszawy, kt\u00f3ry zdecyduje si\u0119 na taki radykalny krok.   <\/p>\n<\/p>\n<p><p class=\"wp-block-paragraph\">Ale nie mo\u017cna zapomina\u0107 o jednej bardzo wa\u017cnej, istotnej rzeczy: o tym, \u017ce w gr\u0119 wchodz\u0105 te\u017c pieni\u0105dze. Bardzo du\u017ce pieni\u0105dze. W 2017 roku na przyk\u0142ad Pa\u0142ac zarobi\u0142 w sumie prawie 50 milion\u00f3w z\u0142otych (czyli oko\u0142o 12 milion\u00f3w euro). Pewnie w zesz\u0142ym roku, w tym roku by\u0142o to jeszcze wi\u0119cej. Ale nie znalaz\u0142am \u017cadnych aktualnych, \u017cadnych najnowszych danych. Wi\u0119c po pierwsze, Warszawa zarabia bardzo du\u017co na Pa\u0142acu Kultury. Sam taras widokowy w 2017 roku przyni\u00f3s\u0142 zysk 10 mln z\u0142otych. A musimy pami\u0119ta\u0107, \u017ce zburzenie te\u017c nie by\u0142oby za darmo. Zburzenie Pa\u0142acu kosztowa\u0142oby bardzo, bardzo du\u017co pieni\u0119dzy - prawdopodobnie ok. 900 mln z\u0142, czyli prawie 200 mln euro. Zburzenie jest, jak mo\u017cesz zauwa\u017cy\u0107, ma\u0142o op\u0142acalne. Nie op\u0142aca si\u0119, to znaczy, \u017ce nie przynosi zysk\u00f3w, nie przynosi pieni\u0119dzy.          <\/p>\n<\/p>\n<p><p class=\"wp-block-paragraph\">Warszawiacy s\u0105 bardzo, bardzo podzieleni. Podobno nie byli a\u017c tak podzieleni po samym wybudowaniu pa\u0142acu: bo wtedy wszyscy uwa\u017cali, \u017ce Pa\u0142ac to z\u0142y pomys\u0142, \u017ce to symbol zniewolenia, dominacji ZSRR. Chyba przyzwyczaili\u015bmy si\u0119 ju\u017c do tego, \u017ce Pa\u0142ac jest w Warszawie i nie wiem sama, czy potrafi\u0119 wyobrazi\u0107 sobie Warszaw\u0119 bez Pa\u0142acu. Ja wychowa\u0142am si\u0119 ju\u017c w Polsce, kt\u00f3ra nie mia\u0142a niczego wsp\u00f3lnego z komunizmem i Pa\u0142acem Kultury przez d\u0142ugi czas traktowa\u0142am w\u0142a\u015bnie jako symbol Warszawy. My\u015bl\u0119, \u017ce jest wiele takich m\u0142odych os\u00f3b, kt\u00f3re nie zdaj\u0105 sobie dzi\u015b sprawy z tego, \u017ce dla starszych pokole\u0144, \u017ce dla starszych os\u00f3b Pa\u0142ac Kultury to mo\u017ce by\u0107 kontrowersyjna budowla. Ciekawa jestem sama, jaka b\u0119dzie przysz\u0142o\u015b\u0107 Pa\u0142acu Kultury i czy faktycznie kto\u015b kiedy\u015b odwa\u017cy si\u0119 go wybra\u0107. Zobaczymy. A na razie, tak jak powiedzia\u0142am, Pa\u0142ac mo\u017cecie jeszcze p\u00f3ki co zobaczy\u0107 w centrum Warszawy.       <\/p>\n<\/p>\n<p><p class=\"wp-block-paragraph\">Bardzo, bardzo dzi\u0119kuj\u0119 za to, \u017ce uda\u0142o ci si\u0119 dotrwa\u0107 a\u017c tutaj, mam nadziej\u0119, \u017ce ten podcast by\u0142 dla ciebie interesuj\u0105cy. Daj zna\u0107, co my\u015blisz na ten temat i czy w twoim kraju te\u017c jest jaka\u015b taka kontrowersyjna budowla. Bardzo ch\u0119tnie si\u0119 tego dowiem. Nie zapomnij te\u017c, \u017ce poza podcastami publikuj\u0119 filmiki na YouTubie i r\u00f3\u017cne zdj\u0119cia z Polski na Instagramie, jest na przyk\u0142ad ca\u0142a kolekcja Pa\u0142acu Kultury. A my s\u0142yszmy si\u0119 w nast\u0119pnym odcinku. Pa, pa!     <\/p><\/p>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Je\u015bli interesujesz si\u0119 Polsk\u0105 i uczysz si\u0119 j\u0119zyka polskiego, to prawdopodobnie wiesz, co to jest Pa\u0142ac Kultury. Cz\u0119sto wiedz\u0105 to nawet osoby, kt\u00f3re polskiego si\u0119 nie ucz\u0105, bo nie ma co ukrywa\u0107, jest to znak rozpoznawczy Warszawy. Ale nie wszyscy zdaj\u0105 sobie spraw\u0119, \u017ce Warszawiacy bardzo nie lubi\u0105 tego znaku rozpoznawczego i dzisiaj wyja\u015bni\u0119 wam dlaczego.  <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2510,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"audio","meta":{"footnotes":""},"categories":[117],"tags":[120,119],"class_list":["post-2940","post","type-post","status-publish","format-audio","has-post-thumbnail","hentry","category-podcasty","tag-palac-kultury","tag-warszawa","post_format-post-format-audio"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2940","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2940"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2940\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2944,"href":"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2940\/revisions\/2944"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2510"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2940"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2940"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/plynniepopolsku.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2940"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}